مشهد باید به کانون تولید و ترویج معارف قرآنی کشور تبدیل شود

به گزارش خبرنگار خبرگزاری حوزه از مشهد، حسن حکیم‌باشی، عضو هیئت امنای بنیاد پژوهش‌های اسلامی آستان قدس رضوی، چهارشنبه ۲۰ آبان‌ماه در آیین گرامیداشت چهل‌ودومین سالگرد تأسیس این بنیاد که در تالار شیخ طبرسی برگزار شد، بر ضرورت تقویت جایگاه مشهد به‌عنوان مرکز تولید، نشر و گسترش معارف قرآنی کشور تأکید کرد و گفت: ظرفیت‌های علمی، فرهنگی و هنری آستان قدس رضوی، به‌ویژه گنجینه ارزشمند نسخ خطی و میراث قرآنی آن، زمینه مناسبی برای تحقق این هدف فراهم کرده است.

وی با اشاره به جایگاه تاریخی و علمی مشهد در عرصه معارف قرآنی اظهار داشت: کتابخانه آستان قدس رضوی با برخورداری از گنجینه‌ای هزارساله از نسخ خطی، منابع و آثار قرآنی، ظرفیتی کم‌نظیر در سطح کشور و حتی جهان دارد که باید بیش از گذشته در عرصه‌های علمی، فرهنگی و هنری مورد توجه قرار گیرد.

عضو هیئت امنای بنیاد پژوهش‌های اسلامی آستان قدس رضوی افزود: شایسته است مشهد به جایگاهی برسد که سرچشمه تولید، ترویج و درخشش معارف دینی و قرآنی کشور باشد و فیوضات علمی و معنوی این حوزه از این شهر به سراسر کشور و جهان اسلام گسترش یابد.

حکیم‌باشی با اشاره به حضور و فعالیت دانشمندان و قرآن‌پژوهان برجسته در مشهد و نقش این شهر در پرورش و معرفی شخصیت‌های علمی کشور تصریح کرد: ظرفیت‌های علمی مشهد به اندازه‌ای است که می‌تواند محور فعالیت‌های گسترده‌تر قرآنی قرار گیرد و بنیاد پژوهش‌های اسلامی آستان قدس رضوی نیز در این مسیر مسئولیت مهمی بر عهده دارد.

وی با اشاره به جایگاه بنیاد پژوهش‌های اسلامی آستان قدس رضوی در مجموعه فعالیت‌های علمی این آستان گفت: این بنیاد در کنار مراکزی همچون دانشگاه علوم اسلامی رضوی، یکی از مهم‌ترین مراکز علمی و پژوهشی وابسته به آستان قدس رضوی به شمار می‌رود که در طول ۴۲ سال فعالیت خود، بیش از هزار و ۷۰۰ اثر علمی در موضوعات مختلف منتشر کرده است.

عضو هیئت امنای بنیاد پژوهش‌های اسلامی آستان قدس رضوی با تأکید بر گستردگی موضوعات قرآنی در آثار منتشرشده این بنیاد بیان کرد: نباید آثار قرآنی را صرفاً به کتاب‌هایی محدود دانست که به‌طور مستقیم عنوان قرآن یا علوم قرآن دارند؛ زیرا حوزه‌هایی مانند فقه، حدیث، اخلاق و کلام نیز از منابع و مبانی قرآنی بهره می‌برند و به نوعی با معارف قرآن ارتباط دارند.

حکیم‌باشی ادامه داد: آثار مرتبط با قرآن طیف گسترده‌ای از موضوعات، از جمله علوم و معارف قرآنی، تفسیر، مباحث ادبی و زبانی، قرائت، تشریع، هنرهای قرآنی، نسخه‌های خطی و مطالعات تطبیقی قرآن را دربرمی‌گیرد.

وی با اشاره به تنوع آثار قرآنی بنیاد پژوهش‌های اسلامی خاطرنشان کرد: این آثار در قالب تألیف، ترجمه، تصحیح و تحقیق متون و تدوین فرهنگ‌نامه‌ها و دانش‌نامه‌های تخصصی تولید شده‌اند و برخی از آن‌ها نیز به‌صورت مجموعه‌های چندجلدی و با حمایت این بنیاد به چاپ رسیده‌اند.

عضو هیئت امنای بنیاد پژوهش‌های اسلامی آستان قدس رضوی با معرفی برخی آثار شاخص این مجموعه اظهار داشت: مجموعه فقه‌القرآن و وقایة‌القرآن از جمله آثار ارزشمندی است که با پیشنهاد مرحوم آیت‌الله قاضی‌زاده شکل گرفته و روند انتشار آن همچنان ادامه دارد و جلد پنجاه‌ونهم آن نیز در دست چاپ است.

وی افزود: مجموعه‌هایی همچون تفسیر الفتوح یا الجنان در ۲۰ جلد، تفسیر هدایت در ۱۸ جلد، نصوص علوم قرآن در چهار جلد، تفسیر بنایی، تفسیر ساختاری در پنج جلد و ترجمه جوامع‌الجامع در شش جلد، از دیگر آثار قرآنی این بنیاد به شمار می‌روند.

حکیم‌باشی همچنین به فعالیت‌های ترجمه‌ای این مجموعه اشاره کرد و گفت: ترجمه برخی تفاسیر و آثار مرجع قرآنی نیز در دستور کار بنیاد قرار گرفته است که از جمله آن‌ها می‌توان به ترجمه اثری در مجموعه‌ای ۲۰ جلدی اشاره کرد که تاکنون پنج جلد آن آماده شده است.

ضرورت احیای میراث قرآنی مهجور آستان قدس رضوی

وی شناسایی و احیای آثار قرآنی کمترشناخته‌شده در گنجینه هزارساله آستان قدس رضوی را از ضرورت‌های مهم فعالیت‌های پژوهشی دانست و تأکید کرد: بخشی از این میراث ارزشمند همچنان ناشناخته یا مغفول مانده است و باید با برنامه‌ریزی تخصصی، شناسایی، معرفی و احیای آن‌ها در دستور کار قرار گیرد.

عضو هیئت امنای بنیاد پژوهش‌های اسلامی آستان قدس رضوی پیشنهاد کرد: گروهی تخصصی یا مرکزی مستقل، در چارچوب ساختار بنیاد پژوهش‌های اسلامی، برای شناسایی، گزینش، معرفی و احیای آثار قرآنی موجود در گنجینه آستان قدس رضوی تشکیل شود تا این میراث علمی و فرهنگی به‌صورت نظام‌مند مورد بررسی و بهره‌برداری قرار گیرد.

حکیم‌باشی با اشاره به ضرورت بازنگری در اولویت‌های پژوهشی بنیاد متناسب با نیازهای روز جامعه تصریح کرد: اقتضائات فکری و فرهنگی نظام، نیازهای کلان و فرامرزی کشور و همچنین مأموریت‌های تعیین‌شده در گام دوم، ایجاب می‌کند محورهای جدیدی به برنامه‌های پژوهشی بنیاد افزوده شود.

وی خاطرنشان کرد: تحقق جایگاه ملی و بین‌المللی مشهد در عرصه قرآن‌پژوهی، علاوه بر بهره‌گیری از ظرفیت‌های موجود، نیازمند شناسایی نیازهای جدید، تدوین برنامه‌های متناسب و توجه به موضوعاتی است که بتوانند پاسخگوی مسائل فکری و فرهنگی جامعه در سطح ملی و فراملی باشند.
انتهای پیام/